Wat is asbest?
Asbest in scholen
Inhoud pagina: Wat is asbest?
Asbest is een verzamelnaam voor zes in de natuur gevormde mineralen met een vezelstructuur. Asbest heeft lang bekend gestaan om een aantal goede eigenschappen: het is sterk, slijtvast, bestand tegen basen en hoge temperaturen. Bovendien was het goedkoop. In Nederland zijn veel toegepaste soorten: wit asbest (chrysotiel), blauw asbest (crocidoliet) en bruin asbest (amosiet).
Asbest werd zonder of met een bindmiddel verwerkt tot een grote variatie aan producten. Door te combineren met een bindmiddel zoals cement, karton, lijm of gips was het asbest eenvoudig te verwerken tot allerlei producten. Vaak zijn in één product twee of drie verschillende soorten asbest aanwezig. In de loop der tijd vindt door diverse invloeden aantasting van het bindmiddel plaats. Soms vergaat het bindmiddel helemaal. Asbesthoudende materialen zijn in het verleden veel gebruikt, bijvoorbeeld in gebouwen en woningen. Later werd algemeen bekend dat asbest grote risico's voor de gezondheid met zich mee kan brengen.
Soorten asbest
Er bestaan verschillende soorten asbestmineralen. Asbestvezels zijn onder te verdelen in twee hoofdgroepen:
- de spiraalvormige of serpentijnachtige, waaronder chrysotiel (ofwel witte asbest)
- de rechte of amfiboolachtige, waaronder crocidoliet (blauwe asbest), amosiet (bruine asbest), anthophylliet (geel), tremoliet (grijs) en actinoliet (groen).
Chrysotiel/wit asbest is veruit het meest toegepast (ruim 90%), maar ook van amosiet/bruin asbest en crocidoliet/blauw asbest (samen 10%) zijn substantiële hoeveelheden in allerlei producten
op de markt gebracht. Bruin en blauw asbest behoren tot de amfiboolgroep die gevaarlijker zijn dan chrysotiel.
Alleen aan de kleur van het ruwe asbest kan men zien tot welke soort het asbest behoort. Wanneer het materiaal verwerkt is, kan dat niet meer. Alleen laboratoriumanalyse kan dan nog uitsluitsel geven.
 |  |
Toepassing in Nederland
In Nederland werd ruim 80% van de geïmporteerde asbest verwerkt tot asbestcementprodukten (zoals golfplaten en waterleidingbuizen). Daarnaast werd het mineraal toegepast in rem- en frictiemateriaal, als isolatiemateriaal, als hittebestendig textiel, in brandwerende platen, in onderlagen van vloerbedekkingen en in pakkingen en filters van de chemische- en voedingsmiddelen industrie. Geschat wordt dat er zo'n 3.500 produkten zijn waarin asbest is verwerkt.
Gezondheidsrisico's
Uit onderzoeken blijkt dat blootstelling aan asbest ernstige gevolgen voor de gezondheid met zich mee brengt. Asbestvezels kunnen wanneer ze worden ingeademd, longkanker, longvlies- en buikvlieskanker (mesotheliomen) en stoflongen (asbestose) veroorzaken.
