VOS voorschriften voor reinigen, lijmen, coaten en bedrukken

Reinigen, lijmen en coaten

Handhaving

In het kort komt handhaving van de VOS- voorschriften bij reinigen, coaten, lijmen neer op:

• Controleer verbod op het sproeien en vernevelen in buitenlucht
• Bedrijf moet inzicht in verbruik aantonen uit inkoopgegevens en info producten (apart voor hout, kunststof en metaal)
• Bij VOS-verbruik > 1000 kg/j zijn maatregelen verplicht
• Maatregelen staan in MR en toelichting MR:
  1) Good housekeeping
  2) Voorkeursvolgorde bij reinigen
  3) Gebruik emissiereducerende (bron)maatregelen zoals minimale overspray en VOS-arme producten
• Beoordelingsvrijheid bij bepalen voldoende maatregelen (als vergunningverlening metalectro)
• Bij vermoeden van onvoldoende maatregelen moet bedrijf motiveren
• Vrijstelling van maatregelen en registratie bij gebruik BOOVV producten bij autoschadeherstel en op/aan gebouwen
• Het Oplosmiddelenbesluit  kan van toepassing zijn boven bepaald verbruik

Hout, kunststof en metaal

Voor het reinigen, lijmen en coaten van hout, kunststof en metaal geldt in principe een verbod op het sproeien en vernevelen met VOS-houdende producten in de buitenlucht en de verplichting tot het bijhouden van een eenvoudige VOS-boekhouding. Bij een verbruik van meer dan 1000 kg vluchtige organische stoffen per jaar moeten kosteneffectieve en technisch uitvoerbare emissiereducerende maatregelen worden getroffen die genoemd zijn in de ministeriële regeling.  Zie Vraag en antwoord VOS-verbruik voor meer informatie over de bepaling van het verbruik. 

Als op basis van de ministeriële regeling (en de in de toelichting daarvan vermelde publicaties) het vermoeden bestaat dat onvoldoende emissiereducerende maatregelen zijn genomen, kan het bevoegd gezag het bedrijf verzoeken om een motivering. Bij deze motivering moet het bedrijf kosteneffectiviteit en technische uitvoerbaarheid van de maatregelen zoals bedoeld in de regeling betrekken. 

Aan de eisen met betrekking tot het nemen van maatregelen wordt voldaan indien good-housekeeping maatregelen worden toegepast en tevens gebruik wordt gemaakt van efficiënte applicatiemethoden (minimale overspray) en VOS-arme producten (alternatieve producten). Ten aanzien van alternatieve producten en applicatiemethoden wordt volgens de toelichting bij de regelig in ieder geval aan de eisen voldaan indien gebruik gemaakt wordt van:

• producten met een maximaal VOS gehalte van 150 gram/liter VOS voor gebruiksklare producten
• producten met een maximaal VOS gehalte van 30% in reinigingsmiddelen
• producten waarvoor op basis van het BOOVV eisen aan het maximale VOS-gehalte zijn gesteld. De producten moeten dan wel worden gebruikt voor de toepassing waarvoor BOOVV het in de handel brengen reguleert, zoals voor bouw- en  timmerindustrie, de doe-het-zelf-sector en autoschadeherstelbedrijven

Aan de eisen kan volgens de toelichting bij de regeling tevens worden voldaan indien producten of methoden worden toegepast die zijn genoemd in onderstaande publicaties.

Hout en kunststof:

• Informatieblad Bouw- en houtbedrijven (publicatieblad R14): pagina's 32 en 33
• Praktijkblad VOS Alternatieve materiaalkeuze/ alternatieve verfsystemen (3IML0751)
• Praktijksheets KWS2000: LP1-1, LP3-1, LP3-4, LP3-6

Metaal:

• Werkboek milieumaatregelen; Metaal- en elektrotechnische industrie: modules C.4.2 en C.5.4
• Praktijkblad VOS Alternatieve systemen bij industrieel reinigen en ontvetten (3IML0750, voorheen LF15)
• Praktijkblad VOS Alternatieve materiaalkeuze/ alternatieve verfsystemen (3IML0751, voorheen LF16)
• Factsheet LF17 Staalconservering, oplosmiddelarme verfsystemen

Papier, karton en textiel

Indien bij het lijmen, coaten en lamineren van papier of karton of bij het lijmen en coaten van textiel een of meer van de drempelwaarden uit bijlage IIa van het Oplosmiddelenbesluit worden overschreden, is dit besluit van toepassing naast het Activiteitenbesluit. Er geldt dan een vrijstelling van de VOS-voorschriften in hoofdstuk 4 van het Activiteitenbesluit.

Oplosmiddelenbesluit en BOOVV

Als bij het reinigen, lijmen en coaten een van de drempelwaarden uit bijlage IIa van het Oplosmiddelenbesluit worden overschreden, is dit besluit van toepassing naast het Activiteitenbesluit. Er geldt dan een vrijstelling van de VOS-voorschriften in hoofdstuk 4 van het Activiteitenbesluit. Bij gebruik van producten die vallen onder het BOOVV is een VOS-boekhouding niet nodig en geldt vrijstelling van het nemen van emissiereducerende maatregelen. 
Zie ook de pagina Direct werkende regels naast het Activiteitenbesluit en voor informatie per branche de Wetswegwijzer VOS.

Drukprocessen

Als bij het zeefdrukken en vellenoffset het verbruik van VOS-houdende inkt groter is dan 1000 kg per jaar dient een eenvoudige VOS-boekhouding te worden bijgehouden en zijn er eisen aan reinigingsmiddelen of vochtwater. Zie Vraag en antwoord VOS-verbruik voor meer informatie over de bepaling van het verbruik.

Voor zeefdrukken moeten de producten voor de eindreiniging van ramen daarnaast op waterbasis zijn of een vlampunt boven de 55 graden Celsius hebben.

Voor vellenoffset kan het Oplosmiddelenbesluit van toepassing zijn naast het Activiteitenbesluit. Indien het bedrukken plaatsvindt in samenhang met het coaten van het substraat en daarbij meer dan 5000 kg VOS per jaar wordt gebruikt, valt het bedrijf  onder het Oplosmiddelenbesluit. Dan gelden voor het bedrukken met vellenoffset en het reinigen van de daarbij gebruikte apparatuur de eisen van het Oplosmiddelenbesluit in plaats van die van het Activiteitenbesluit. Voor de andere activiteiten blijft het Activiteitenbesluit gelden.

Alle alle andere drukactiviteiten (illustratiediepdruk, rotatieoffset, flexodruk, verpakkingsdiepdruk, rotatiezeefdruk) en zeefdrukkerijen met een VOS verbruik van meer dan 10.000 kg per jaar zijn vergunningplichtig.

Artikelen in Besluit en ministeriële regeling