Opzet en resultaten actualisatie 2008-2009

De voorloper van deze factsheets, publicatie L26 ‘Factsheets afgasbehandelingstechnieken’ (2000), werd opgesteld in 1999. In opdracht van InfoMil heeft DHV de actualiteit van de factsheets onderzocht en ze vernieuwd waar dit nodig is. De herziening van het BAT Reference document (BREF) Afgas- en afvalwaterbehandeling voor de chemische industrie uit 2003 was aanleiding om de actualiteit van de factsheets opnieuw te bezien. Overigens is het toepassingsgebied van de factsheets breder dan alleen de chemische industrie.

In Vlaanderen stelt VITO (vanaf 2004) vergelijkbare informatie als de factsheets beschikbaar door middel van ‘LUSS’. LUSS is een systeem dat kan helpen bij een eerste verkenning van en besluit over mogelijke technieken om een luchtverontreiniging op te lossen.

Voor de actualisatie van de factsheets is samengewerkt met onderzoeksinstelling VITO en met leveranciers, bedrijven en overheden. Het onderzoek bestond uit:
a) Literatuurstudie (onder meer LUSS en BREFs);
b) Enquête onder Nederlandse leveranciers;
c) Interviews met leveranciers, bedrijven en het bevoegd gezag.

Deze handreiking beperkt zich tot luchtemissiebeperkende technieken die op dit moment op industriële schaal worden toegepast. Technieken die alleen op laboratorium- of experimentele schaal worden toegepast, zijn niet in deze handreiking beschreven. De genoemde technieken vertegenwoordigen het grootste deel van de luchtemissiebeperkende technieken die er zijn, Hoewel niet de illusie bestaat dat alle bestaande technieken in deze handreiking zijn terug te vinden.

De opzet van de actualisatie van de factsheets wordt op hoofdlijnen weergegeven in onderstaande figuur. Het onderzoeksproject werd begeleid door een commissie waarin het bevoegde gezag, leveranciers, de industrie, het Ministerie van VROM en InfoMil vertegenwoordigd waren.

Onderzoeksproject actualisatie factsheets
Onderzoeksproject actualisatie factsheets

In het onderzoeksplan is er van uitgegaan dat voor de actualisatie van de gegevens, informatie zou worden verkregen uit literatuur en van het internet (punt 3.1 uit bovenstaand figuur) en uit de markt (zie punt 3.2).

De belangrijkste literatuur- en internetbronnen die zijn gebruikt, zijn: BREFs, LUSS en de US Environmental Protection Agency (EPA).

Om informatie uit de markt te verkrijgen, was de leveranciers een essentiële rol toebedeeld. Hen is gevraagd, onder meer door middel van een enquête, wat de laatste jaren de ontwikkelingen op de markt waren voor hun producten. Ruim 80 leveranciers zijn aangeschreven en gevraagd een aantal vragen te beantwoorden over kosten, nieuwe technieken en aanpassingen van bestaande technieken uit hun leveringspakket van producten. De leveranciers die zijn aangesloten bij de Vereniging van Leveranciers van Milieuapparatuur (VLM, ca. 30 leden) zijn ook door de VLM hierover benaderd. De respons van de leveranciers was desondanks laag: circa 15%.

Een belangrijke consequentie van deze lage respons is dat de indexering van de kosten voornamelijk is gebaseerd op literatuurgegevens en slechts zeer beperkt op leveranciersinformatie. Het simpel toepassen van een CBS-indexcijfer op de oude economische getallen bleek in een aantal gevallen niet zonder meer mogelijk. In het ene geval waren kosten gedaald (ondergrens loogwasser), terwijl in een ander geval de kosten gelijk zijn gebleven of sterk zijn gestegen (actief kool).

De leveranciers die wel reageerden, gaven aan dat de ontwikkeling van luchtemissiebeperkende technieken langzaam gaan. De technieken evolueren, maar revolutionaire ontwikkelingen worden niet genoemd. Wel worden nieuwe varianten van de bestaande technieken en optimalisaties genoemd. Deze verbeteringen kunnen als ‘fijn slijpen van bestaande technieken’ worden aangeduid. Een andere ontwikkeling is de toepassing van bestaande technieken binnen andere sectoren. Aanscherping van wet- en regelgeving (strengere emissie-eisen) binnen een bepaalde sector is hiervan vaak de oorzaak. "Nader onderzoek enkele technieken" gaat nader in op de door de leveranciers en het bevoegde gezag genoemde ontwikkelingen.

In de onderzoeksopzet was ook voorzien om de rendementen en emissiewaarden te verifiëren aan de hand van meetrapporten. Er zijn meetrapporten verzameld bij het bevoegd gezag, bij leveranciers van installaties en uit open informatiebronnen (internet). In de praktijk bleek het soms moeilijk te zijn om meetgegevens te krijgen waarvan helder is op welke configuratie van technieken die betrekking hebben. Er zijn dan ook minder meetcijfers boven tafel gehaald dan was voorzien. In het bestand "Praktijkdata van emissies (doc, 39 kB)" wordt nader ingegaan op de verkregen emissiewaarden.